Sınır Dışı Etme (Deport) ve Giriş Yasağı

Sınır dışı etme kararı ve dava süresi

Sınır dışı etme kararı, valilik tarafından YUKK m.54'te sayılan sebeplere dayanılarak verilir. Bu sebepler arasında kamu düzeni veya güvenliği bakımından tehdit oluşturma, ikamet izni olmadan veya izin süresini aşarak kalma, izinsiz çalışma ve giriş-çıkış kurallarının ihlali gibi hâller bulunur. YUKK m.55 ise belirli durumlarda, örneğin ülkesinde ölüm cezası, işkence veya insanlık dışı muamele riski bulunanlar hakkında sınır dışı etme kararı alınamayacağını düzenler.

YUKK m.53 uyarınca sınır dışı etme kararına karşı, kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesinde dava açılabilir. Kanunda sayılan bazı istisnalar dışında, dava süresi içinde ve dava açılması hâlinde dava sonuçlanıncaya kadar yabancı sınır dışı edilmez. Bu nedenle tebliğ tarihinin ve kararın içeriğinin hemen tespit edilmesi gerekir.

• Kararın ve tebliğ tarihinin belgelenmesi
• Sınır dışı etme sebebinin ve dayanılan bentin belirlenmesi
• YUKK m.55 kapsamındaki engellerin değerlendirilmesi
• Yedi günlük süre içinde idare mahkemesinde dava açılması

İdari gözetim ve geri gönderme merkezleri

Sınır dışı etme kararı verilen yabancılardan kaçma veya kaybolma riski bulunanlar, kamu düzenini veya güvenliğini tehdit edenler ya da kanunda sayılan diğer durumlarda olanlar hakkında YUKK m.57 uyarınca idari gözetim kararı alınabilir. İdari gözetim altındaki yabancılar, geri gönderme merkezlerinde tutulur.

İdari gözetim süresi kural olarak altı ayı geçemez; belirli şartlarla en fazla altı ay daha uzatılabilir. Gözetim kararına karşı yabancı, yasal temsilcisi veya avukatı sulh ceza hakimliğine başvurabilir. Gözetimin devamının gerekip gerekmediği idare tarafından düzenli olarak değerlendirilir.

• Gözetim kararına karşı sulh ceza hakimliğine başvuru
• Geri gönderme merkezinde avukatla görüşme hakkı
• Gözetimin devamının gerekliliğinin düzenli olarak değerlendirilmesi
• İdari gözetim yerine alternatif yükümlülüklerin talep edilmesi

Giriş yasakları (YUKK m.9)

YUKK m.9 uyarınca, sınır dışı edilen yabancılar hakkında kural olarak belirli bir süre için Türkiye'ye giriş yasağı konulur. Kamu düzeni veya güvenliği bakımından ciddi tehdit oluşturduğu değerlendirilen kişiler bakımından bu süre daha uzun olabilir. Vize veya ikamet süresini aşarak ülkeden çıkan yabancılar hakkında da, aşım süresine ve koşullara bağlı olarak giriş yasağı uygulanabilir.

Göç İdaresi Başkanlığı, giriş yasağını kaldırabilir, süresini kısaltabilir veya yabancının belirli bir süre için ülkeye girişine izin verebilir. Bu talep, gerekçeli bir başvuru ile yapılır. Giriş yasağı kararlarına karşı ayrıca idari yargı yolu da açıktır.

Kısıtlama kodları

Uygulamada giriş yasakları ve diğer tedbirler, yabancının kaydına harf ve rakamlardan oluşan kısıtlama kodları ile işlenir. Ç ile başlayan kodlar genellikle sınır dışı etme veya kurallara aykırılıkla ilgili tahditleri, G ile başlayan kodlar güvenlik değerlendirmelerine dayanan tahditleri, V ile başlayan kodlar ise vize ve ikamet ihlalleriyle ilgili kayıtları ifade eder.

Kodların her birinin dayanağı, süresi ve kaldırılma yolu farklıdır. Bu nedenle bir kodun anlamını genellemelerle değil, somut kayıt ve dayanak işlem üzerinden değerlendirmek gerekir. Biz, kaydın ve dayanağın tespitinden sonra kaldırma başvurusu veya dava seçeneklerini müvekkilimizle birlikte ele alıyoruz.