Ticaret Hukuku · Şirketler & Sözleşmeler
Türkiye'de Yabancı Yatırımcılar
Türkiye, 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu ile yabancı yatırımcılara yerli yatırımcılarla eşit muamele ilkesini benimsemiştir. Bu, yatırımın kural olarak ön izne bağlı olmadığı anlamına gelir; ancak bazı sektörlerde ayrı lisans ve izinler aranır, kuruluş sonrasında da bildirim yükümlülükleri vardır. Biz, Türkiye pazarına girmek isteyen yabancı şirketlere ve kişilere yapı seçimi, izin ve lisans süreçleri, sözleşmesel düzenlemeler ve taşınmaz edinimi gibi konularda İstanbul ve Londra ofislerimizden hukuki destek veriyoruz.
Eşit muamele ve yatırım serbestisi
4875 sayılı Kanun; yabancı yatırımcıların Türkiye'de doğrudan yatırım yapmasının serbest olduğunu, yerli yatırımcılarla eşit muameleye tabi tutulacaklarını, kamu yararı gerektirmedikçe ve karşılığı ödenmedikçe kamulaştırma ve devletleştirme yapılamayacağını ve kâr, temettü, satış ve tasfiye bedellerinin serbestçe transfer edilebileceğini düzenler.
Bu güvencelerin yanı sıra Türkiye'nin taraf olduğu ikili yatırım anlaşmaları ve çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmaları, yatırımcının uyruğuna göre ek korumalar veya vergisel sonuçlar doğurabilir. Bu nedenle yatırım yapısını kurarken yatırımcının bağlı olduğu ülkeyi de değerlendirmeye katıyoruz.
Pazara giriş yapısının seçimi
Yabancı yatırımcı Türkiye'ye; yeni bir şirket kurarak, mevcut bir Türk şirketinde pay edinerek, şube açarak, ortak girişim (joint venture) yoluyla ya da yalnızca distribütörlük veya acentelik gibi sözleşmesel ilişkilerle girebilir. Her yolun sorumluluk, vergi, yönetim kontrolü ve çıkış imkânları bakımından farklı sonuçları vardır.
- Türkiye'de yeni bir anonim veya limited şirket kurulması
- Mevcut bir şirkette pay edinimi veya sermaye artırımına katılım
- Yerel bir ortakla ortak girişim ve pay sahipleri sözleşmesi
- Yabancı şirketin Türkiye şubesi
- Şirket kurmadan distribütör, acente veya franchise ağı üzerinden satış
İzinler, lisanslar ve bildirimler
Genel kural ön izin aranmaması olsa da bankacılık, sigortacılık, enerji, yayıncılık, sermaye piyasası faaliyetleri ve benzeri düzenlenmiş sektörlerde ilgili düzenleyici kurumdan lisans veya izin alınması gerekir. Bazı sektörlerde yabancı payına sınırlamalar da bulunabilir. Kuruluş ve pay değişiklikleri sonrasında ise Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu kapsamında ilgili Bakanlığa yapılacak bildirimlerin süresinde yerine getirilmesi gerekir.
Yatırımcının veya yöneticilerinin Türkiye'de fiilen çalışması planlanıyorsa 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu kapsamında çalışma izni ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu kapsamında ikamet izni de gündeme gelir. Bu konuları göçmenlik hukuku çalışmalarımızla birlikte ele alıyoruz.
Yabancı sermayeli şirketlerin taşınmaz edinimi
Türkiye'de kurulmuş yabancı sermayeli şirketler, 2644 sayılı Tapu Kanunu'nun 36. maddesi çerçevesinde, esas sözleşmelerinde belirtilen faaliyet konularını yürütmek amacıyla taşınmaz edinebilir veya taşınmaz üzerinde sınırlı ayni hak kurabilir. Bu edinimler belirli bir izin ve değerlendirme sürecine tabidir; askerî yasak ve güvenlik bölgeleri gibi alanlarda ek kısıtlamalar uygulanır.
Edinim öncesinde tapu kayıtlarını, imar durumunu, taşınmaz üzerindeki şerh ve takyidatları ve planlanan kullanımın şirketin faaliyet konusuyla uyumunu inceliyoruz.
SSS
Sık sorulan sorular
Yabancı Yatırımcılar hakkında genel bilgiler. Kendi durumunuzu kişisel bir görüşmede gizlilik içinde değerlendiririz.
Kural olarak hayır. 4875 sayılı Kanun yatırım serbestisini ve yerli yatırımcılarla eşit muameleyi esas alır; şirket kuruluşu Türk ortaklar için geçerli olan aynı usulle yapılır. Ancak düzenlenmiş sektörlerde faaliyet için ayrıca lisans veya izin gerekebilir ve kuruluş sonrasında belirli bildirimlerin ilgili Bakanlığa süresinde yapılması gerekir. Somut faaliyete göre gerekli izinleri baştan belirliyoruz.
Evet, ancak sınırsız değil. Tapu Kanunu'nun 36. maddesine göre Türkiye'de kurulu yabancı sermayeli şirketler, esas sözleşmelerinde yer alan faaliyetleri yürütmek amacıyla taşınmaz edinebilir. Edinim, idari bir izin ve değerlendirme sürecine tabidir ve bazı bölgelerde ek kısıtlamalar söz konusudur. Bu nedenle edinimi ve kullanım amacını işlem öncesinde birlikte değerlendiriyoruz.
Hayır, şirket ortaklığı tek başına ikamet veya çalışma hakkı vermez. Türkiye'de yaşamak için 6458 sayılı Kanun kapsamında uygun türde ikamet izni, şirkette fiilen çalışmak için ise kural olarak 6735 sayılı Kanun kapsamında çalışma izni gerekir. Şirket yapısını kurarken bu izinlerin koşullarını da göz önünde bulunduruyor, gerekiyorsa göçmenlik süreçlerini birlikte planlıyoruz.
İlgili konular