Ticaret Hukuku · Şirketler & Sözleşmeler
Ticari Sözleşmeler
Ticari ilişkilerde uyuşmazlıkların önemli bir kısmı, sözleşmenin belirsiz veya eksik kaleme alınmasından kaynaklanır. Biz, Türk ve yabancı şirketler arasındaki satış, tedarik, hizmet, gizlilik, lisans ve benzeri sözleşmeleri hazırlıyor, karşı taraftan gelen taslakları inceliyor ve müzakere sürecinde müvekkillerimizi temsil ediyoruz. Çalışmalarımızda 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) hükümlerini, yabancılık unsuru taşıyan sözleşmelerde ise milletlerarası özel hukuk kurallarını birlikte gözetiyoruz.
Hazırlama, inceleme ve müzakere
İyi bir sözleşme, tarafların ticari beklentisini açık ve uygulanabilir yükümlülüklere dönüştürür. Taslak hazırlarken önce işin ticari yapısını, risklerin kimde kalacağını ve ilişkinin nasıl sona ereceğini sizinle birlikte netleştiriyoruz. Karşı taraf taslağını incelerken ise riskleri önem derecesine göre sıralıyor, gerekçeli değişiklik önerileri hazırlıyoruz.
- Edim, teslim, kabul ve ödeme koşullarının açık tanımlanması
- Sorumluluk sınırları, tazminat ve teminat düzenlemeleri
- Gizlilik, fikrî mülkiyet ve kişisel verilerin korunması hükümleri
- Süre, fesih nedenleri ve sona ermenin sonuçları
- Damga vergisi ve döviz cinsinden bedel gibi uygulamaya ilişkin konular
Uygulanacak hukuk ve uyuşmazlık çözümü
Yabancılık unsuru taşıyan sözleşmelerde taraflar, 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun (MÖHUK) çerçevesinde uygulanacak hukuku seçebilir ve belirli koşullarla yabancı bir mahkemeyi yetkili kılabilir. Türk mahkemelerinin münhasır yetkisine giren konular ise bu serbestinin dışındadır. Tahkim tercih edilecekse tahkim şartının yeri, kurumu, dili ve hakem sayısı açıkça belirlenmelidir.
Türkiye'de görülecek ticari davalarda, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri bakımından dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır (TTK m.5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu). Sözleşmeyi hazırlarken bu aşamayı da hesaba katıyoruz.
Cezai şart
Cezai şart, borcun hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi halinde ödenecek bedeli önceden belirler ve TBK'da düzenlenmiştir. Hâkim, aşırı gördüğü cezai şartı kural olarak indirebilir. Ancak TTK m.22 uyarınca tacir sıfatını taşıyan borçlu, kararlaştırılan cezai şartın aşırı olduğu iddiasıyla indirilmesini isteyemez.
Bu nedenle tacirler arasındaki sözleşmelerde cezai şartın tutarı, hangi ihlallere bağlandığı, tazminat talebiyle ilişkisi ve ifa ile birlikte istenip istenemeyeceği dikkatle yazılmalıdır.
Mücbir sebep, aşırı ifa güçlüğü ve iki dilli sözleşmeler
TBK, borçlunun sorumlu tutulamayacağı sebeplerle ifanın imkânsızlaşmasını (m.136) ve sözleşme kurulduktan sonra öngörülemeyen olağanüstü bir durumun ifayı borçlu aleyhine aşırı ölçüde değiştirmesi halinde aşırı ifa güçlüğünü (m.138) düzenler. Kanuni çözümlerin yanında, mücbir sebep olaylarını, bildirim usulünü, askı süresini ve fesih imkânını sözleşmede açıkça tanımlamak öngörülebilirlik sağlar.
Uluslararası ilişkilerde sözleşmeler sıklıkla Türkçe ve İngilizce olarak hazırlanır. İki dilli metinlerde hangi dilin esas alınacağını belirliyor, iki metin arasında hukuki anlam farkı oluşmamasına özen gösteriyoruz. Türk taraflar arasındaki sözleşmelerde Türkçe kullanımına ilişkin mevzuatı da ayrıca değerlendiriyoruz.
SSS
Sık sorulan sorular
Ticari Sözleşmeler hakkında genel bilgiler. Kendi durumunuzu kişisel bir görüşmede gizlilik içinde değerlendiririz.
TBK'ya göre hâkim aşırı cezai şartı indirebilir; ancak TTK m.22, tacir sıfatını taşıyan borçlunun cezai şartın aşırı olduğu iddiasıyla indirilmesini isteyemeyeceğini öngörür. Bu nedenle tacir olarak imzaladığınız bir cezai şarta sonradan itiraz imkânı oldukça sınırlıdır. Cezai şartın tutarını ve kapsamını imzadan önce değerlendirmek bu yüzden önem taşır.
Yabancılık unsuru taşıyan sözleşmelerde MÖHUK, tarafların uygulanacak hukuku seçmesine kural olarak izin verir. Bununla birlikte Türk hukukunun doğrudan uygulanan kuralları ve kamu düzeni saklıdır; ayrıca bazı konularda Türk mahkemeleri münhasır yetkilidir. İngiltere ve Türkiye'de ofislerimiz bulunduğundan, seçilen hukukun ve yetki şartının her iki ülkede uygulamaya nasıl yansıyacağını birlikte değerlendiriyoruz.
TBK m.138'deki aşırı ifa güçlüğü, sözleşme kurulduktan sonra öngörülemeyen olağanüstü bir durumun ortaya çıkması ve ifanın borçlu aleyhine aşırı ölçüde değişmesi gibi koşullara bağlıdır; her maliyet artışı bu koşulları karşılamaz. Koşullar varsa uyarlama, mümkün değilse fesih istenebilir. Sözleşmede fiyat güncelleme veya yeniden müzakere mekanizması bulunması çoğu zaman daha öngörülebilir bir çözüm sunar.
İlgili konular